Goed onderbouwd werken aan leefbaarheid

Eric Spithoven

Op 3 februari verscheen het rapport ‘Veerkracht in corporatiebezit’. Volgens het onderzoek gaat de leefbaarheid in veel corporatiewijken – met name door de steeds grotere concentratie van kwetsbare mensen – hard achteruit. Het heeft het thema leefbaarheid weer op de politieke agenda gezet. Tegelijkertijd worstelen corporaties met datzelfde thema. Want hoe ver kun en mag je nog gaan als corporatie?

Vanuit het oogpunt van de corporaties kent werken aan leefbaarheid een grillig en turbulent verloop. Aan het eind van de jaren nul werden corporaties nog gestimuleerd bij te dragen aan leefbaarheid. In 2007 weekte toenmalig minister Ella Vogelaar miljoenen los bij de corporaties om grootschalig te investeren in ‘krachtwijken’. Gemeenten en corporaties maakten integrale wijkactieplannen om zowel sociaal, fysiek en economisch de wijken er weer bovenop te helpen. Niks leek te gek en het sorteerde zeker effect.

Ommekeer

Toen kwam de ommekeer. Verschillende incidenten leidden in 2015 tot de nieuwe Woningwet. De teugels werden strakker aangetrokken en het volkshuisvestelijk domein begrensd. Het zorgde ervoor dat corporaties onder andere op het gebied van leefbaarheid onzekerder werden. Niemand twijfelde aan het nut van de hernieuwde taakverkenning, maar het vergrootglas en de bijbehorende sancties zorgden er tegelijkertijd voor dat corporaties in een kramp schoten. Met de sommatie terug te keren naar de kerntaak kropen corporaties diep in hun schulp. Te diep.

De angst (opnieuw) fouten te maken was en is groot. Samen met de opgelegde verhuurderheffing is het maatschappelijk ondernemerschap daarmee voor een deel de nek omgedraaid. Die conclusie trekt ook de Commissie Van Bochove die eind 2018 de herziene woningwet evalueerde. Inmiddels is er wel een lichte kentering zichtbaar. Corporaties lijken weer geneigd zich meer in te zetten voor de leefbaarheid in wijken en buurten. In november 2019 onderkende minister Stientje van Veldhoven dat de inzet van alle partijen nodig is bij het werken in de wijk. Ze werkt nu aan een wetsvoorstel dat het weer makkelijker maakt voor corporaties om bij te dragen aan leefbaarheid. En terecht.

Werken aan leefbaarheid is maatwerk

Corporaties zijn ingesteld om de samenleving te dienen. Je op lokaal niveau terugtrekken op je eigen eiland, is dan geen optie. Het is beter om flexibel bij te dragen aan samenwerkingsverbanden met andere partijen. Het is belangrijk dat corporaties (binnen bepaalde kaders) de vrijheid krijgen om op lokaal niveau hier zelf invulling aan kunnen geven. Want elke buurt en elke wijk is anders. Corporaties blijven een belangrijke kenner van de wijk en haar bewoners. Juist daarom is het zo belangrijk dat corporaties een stevige rol nemen als het om leefbaarheid gaat. Daar zijn ze ook goed in.

Maak onderbouwd de juiste keuzes

Maar hoe grijp je nou in een bepaalde wijk met de juiste ingreep op tijd in op het juiste domein? Want leefbaarheid is een erg ruim begrip. Gaat het om overlast, bijzondere of kwetsbare bewoners, het leefklimaat, veiligheid, huurschulden of sociale stijging? Corporaties kunnen hierin prima de juiste keuzes maken. Op basis van het gezonde verstand én harde data. Veel corporaties houden woonlasten- en klanttevredenheidsonderzoeken. Ook de leefbaarometer van het ministerie van BZK geeft waardevolle informatie op buurtniveau. Samen met de kennis van de medewerkers in de wijken en de wijkbewoners zelf zijn partnerschappen heel gericht aan te gaan, budgetten en mensen heel gericht in te zetten en interventies heel gericht uit te voeren. Zo zit je als corporaties in de wijk weer veel meer aan de knoppen en zet je je middelen gerichter en doordachter in. Zonder angst opnieuw in de fout te gaan.

Zo versmal je je taken niet, maar verscherp je ze alleen maar!

Atrivé is een adviesbureau met een breed spectrum aan expertises op het gebied van wonen en samenleven. Als adviseur help ik corporaties en gemeenten met het analyseren van wijken, het onderbouwen van hun inzet en het aangaan van (onorthodoxe) samenwerkingsverbanden.

Is er behoefte aan ondersteuning op dit vlak?

Neem dan gerust contact met mij op.

 *
 *
naam@bedrijf.nl
012-3456789
 *
Eric Spithoven
T: 06 - 20 42 20 86
E:e.spithoven@atrive.nl
LinkedIn